تجویز الگوی پیشرفت های نظامی در اقتصاد جواب نمی دهد! – حبیب رمضانخانی

Filed under سرخط اخبار, مقاله

در روزهای گذشته، همزمان با انتشار خبرهایی از پیشرفت های نظامی جدید در ایران، مجدد بحث به کارگیری مدل پیشرفت نظامی در بقیه بخش ها مورد تاکید قرار گرفته است. در سال های گذشته، همواره برای پاسخ گویی و توجیه مشکلات و ناکارآمدی اقتصادی و مدیریتی کشور، مسئولان کشور، از جمله مقامات بلندپایه نظامی، امامان جمعه و… از تریبون های مختلف، باتوجه به پیشرفت های خوب نظامی، تاکید کرده اند؛ وقتی در امور نظامی، بدون کمک خارجی و با اتکا به توان داخلی توانستیم پیشرفت کنیم، چرا این امر را در اقتصاد و باقی بخش ها پیاده و الگو سازی نکنیم؟

در پاسخ به این ادعای همیشه تکراری، در ابتدا بایستی تاکید کرد، اتفاقا سال هاست این الگو در بقیه بخش ها پیاده شده و نهادها و موسسات نظامی از بخش اقتصاد تا فرهنگ ورود و از متولیان و کارفرمایان اصلی کشور هستند، ولی خروجی و پیامد مطلوبی به همراه نداشته است.

پس در پاسخ به این ادعا و دلیل عدم موفقیت این الگو در بخش های دیگر، به مواردی اشاره می شود که در ادامه ذکر خواهد شد:

۱. اقتصاد و پیشرفت آن، اصولا بر پایه شفافیت و آمارها و نتایج مشهود قابل ارزیابی و اعتماد است. در حالی که امور نظامی بر پایه امور سری و مخفی بنا و کمتر ابعاد پشت پرده و نهادها و متولیان آن مشخص و عیان می شود.

۲. فعالیت اقتصادی بر پایه انعطاف و خواست مصرف کننده تنظیم می شود. از بحث تبلیغات تا مباحث فرهنگی و رسانه در جهت اعتماد سازی بسیار مورد توجه است. در حالی که امور نظامی بر پایه سلسله مراتب خشک نظامی و اطاعت محض تنظیم و پیاده سازی شده و بحث عملکرد، بازاریابی و فروش در درجه دوم اهمیت قرار دارد.

۳. در دنیای امروز، به دلیل شکست اقتصاد کمونیستی و دولتی، بخش خصوصی و فعالیت بر پایه بازار آزاد بهترین عملکرد و الگو بوده است. در حالی که امور نظامی، به دلیل حساسیت ویژه آن، همواره تحت حمایت ویژه دولت ها و تحت انحصار چند شرکت مورد حمایت با بودجه های کلان می باشد که خود در اقتصاد منجر به ایجاد رانت و انحصار ویژه و تشکیل شرکت هایی چون دو‌شرکت خودرو ساز وطنی خواهد شد.

۴. فعالیت اقتصادی همواره خروجی و نتایج ملموسی برای ارزیابی و قضاوت دارد که مرتب در معرض تغییر در جهت بهبود شاخص ها و کیفیت برای رقابت پذیری دارد. در آن عملکرد سود و زیان تعیین کننده بوده و از بازاریابی تا تبلیغات نقش تعیین کننده ای دارد. در حالی که امور نظامی بسیار کمتر امکان ارزیابی و مقایسه عملکرد داشته و در کوتاه مدت، سود و زیان و بحث بقا و ورشکستگی معنایی ندارد.

۵. اقتصاد و بخش های آن بر پایه انتقال تکنولوژی و ارتباط تنگاتنگ و با در هم تنیدگی در اقتصاد جهانی تعریف و برجسته می شود. در حالی که امور نظامی بیشتر بر توانایی های بومی استوار و انتقال تکنولوژی بسیار محدود و برنامه های سری و محرمانه آن ها بخش بزرگی از فعالیت های آن را شکل می دهد که نیازمند قطع ارتباط با عوامل و دنیای خارج دارد.

۶. اقتصاد و عوامل آن با زندگی و نیازهای زیستی امروز مردم سروکار داشته و در صدد برآوردن نیازها و امکانات زندگی مطلوب فعلی آن هاست. در صورتی که امور نظامی بیشتر در جهت بازدارندگی بوده و خیلی در زندگی و نیازهای آنی مردم تاثیرگذار نیست.

در نهایت، به دلیل جایگاه و توجه ویژه امور نظامی از جانب دولت ها، برخی کشورها حمایت ویژه ای از بخش نظامی و تسلیحاتی خود به عمل می آورند و با عدم توجه و به حاشیه راندن باقی بخش ها، این قسمت را برجسته و توسعه می دهند. این باعث می شود با برجسته شدن این بخش، ناکارمدی و مدیریت غلط خود در بقیه بخش ها را توجیه و از طرفی مخالف داخلی و خارجی را تهدید کنند. مثل مدل کره شمالی و شوروی سابق. قابل تامل اینکه، در طرف مقابل کشورهایی چون کره جنوبی و ژاپن را داریم که با توسعه متوازن، از بابت توسعه اقتصادی و پشتوانه مردمی، با تقویت بعد نظامی؛ خرید تسلیحات پیشرفته، اتحادیه های نظامی و… برخوردار از توان نظامی قدرتمندی شده اند.

منبع: تحلیل زمانه


اشتراک گذاری

     Balatarin

Warning: count(): Parameter must be an array or an object that implements Countable in /homepages/41/d939110942/htdocs/Nedayeazadinet/wp-includes/class-wp-comment-query.php on line 399